Przewiń do góry
morze blog
Bookme Poleca
Bookme Poleca

Książki z morzem w tle

Czas pandemii wymusił na nas liczne (samo)ograniczenia: izolację, bezterminowe zawieszenie dotychczas łatwo dostępnych rozrywek, takich jak teatr lub kino, czy w końcu zamknięcie granic, które w bardzo realny sposób utrudniło (lub uniemożliwiło zupełnie) swobodne przemieszczanie się. Niecodzienna sytuacja wymogła zastąpienie podróży fizycznych tymi wirtualnymi, a w szczególności – literackimi, odbywanymi nie w terenie, a na kartach książek. I nieważne, czy w kręgu naszych czytelniczych zainteresowań są reportaże, beletrystyka czy poezja, bowiem każdy z gatunków literackich od czasu do czasu pochyla się nad ponadczasowym motywem podróży nad wodę.

Choć dla wielu przymusowe zredukowanie topografii do przestrzeni czterech ścian nie jest ani naturalne, ani komfortowe, tak owo przymusowe odwrócenie proporcji może być dla nas – czytelników – szansą na symboliczne poszerzenie owego widnokręgu, o którym pisał Wiesław Myśliwski w swojej słynnej powieści. Okazją, aby dzięki książkom znaleźć się w miejscu zupełnie odległym, i się w nim – przynajmniej na czas lektury – bez poczucia winy (i bez konieczności noszenia maseczki na twarzy) rozgościć. Także, gdy świat wróci do przedpandemicznych zwyczajów i do tak zwanego normalnego, a więc dynamicznego i pośpiesznego rytmu.

Dziś chcielibyśmy zaprosić Was w literacką podróż nad morze, ale nie śladami  Moby Dicka, Kapitana Nemo czy Danusi i  Elzy z opowieści Jadwigi Korczakowskiej, bo te trasy są już znane równie dobrze, co droga E77 prowadząca z Warszawy do Gdańska.  Proponujemy wycieczkę szlakiem bohaterów często niesłusznie zapomnianych; nad wodę udamy się ścieżkami może odrobinę marginalnymi, ale to nie znaczy, że nie zapewniającymi pięknych widoków i doniosłych przeżyć. Rejsów morskich, tak jak powieści z morzem w tle, było w literaturze sporo – pomożemy Wam dotrzeć do tych, które nie tylko dają wrażenie obcowania z rzeczywistą przestrzenią, ale też wyróżniają się ponadprzeciętnymi walorami literackimi.

A tym, którzy od fal i piasków wolą górskie szlaki, już wkrótce zaproponujemy wędrówkę po Tatrach, Bieszczadach, Beskidach. Bo przecież nie każdy musi lubić morskie fale i złote piaski.

Przyjemnego wędrowania.

654982-352x500

Smuga cienia
Joseph Conrad
Wydawnictwo Siedmioróg
Liczba stron: 146

„Smuga cienia” Conrad Joseph

Klasyka literatury morskiej od Josepha Conrada, który o morzu pisał chętnie i często; jego dziejąca się na Oceanie Indyjskim „Smuga cienia” powstała w 1917 roku i zalicza się ją do kanonu gatunku. Na fabułę tej opowieści wpłynęły osobiste doświadczenia pisarza, który przez wiele lat życia pracował w marynarce handlowej. Fabuła krąży więc wokół ulubionych motywów i wątków, do których autor „Lorda Jima” nawiązywał w większości swoich powieści: po śmierci kapitana młody oficer brytyjskiej marynarki handlowej obejmuje dowodzenie nad statkiem, na którym wkrótce wybuchnie epidemia febry. Symboliczna smuga cienia to granica, którą przyjdzie mu przekroczyć – w jej obliczu musi zadać sobie pytanie o znaczenie systemów moralnych, odpowiedzialność za bliskiego, cenę honoru i rolę solidarności.

witajcie-w-raju

Witajcie w raju. Reportaże o turystyce
Jennie Dielemans
Wydawnictwo Czarne
Tłumaczenie: Dominika Górecka
Liczba stron: 182

„Witajcie w raju” Jennie Dielemans

 

 

Propozycja od Wydawnictwa Czarne, poruszająca kwestię komercjalizacji podróży oraz popularności wczasów all inclusive, a także przykrych konsekwencji, które z nich wynikają, żeby wymienić chociażby stawianie wszędzie jednakowych hoteli, zapełnianie plaż plastikowymi leżakami, sprzedaż kiczowatych pamiątek i wprowadzenie ujednoliconego menu w restauracjach na całym świecie.  Jennie Dielemans zastanawia się, czy jadąc na wakacje, możemy płacić i wymagać, i czy da się w ten sposób kupić koloryt lokalny? Szwedzka autorka uważnie przygląda się najbardziej turystycznym miejscowościom, takim jak Phuket czy Majorka, oraz przyjezdnym, którzy wybierają te odległe, egzotyczne miejsca na cel swoich wypraw, mając nadzieję na oderwanie się od pędu i nudy oswojonego, zachodniego świata. Dielemans bez złudzeń punktuje, jak beztroskie wycieczki turystów z Zachodu” wpływają na miejscową ludność i środowisko, stopniowo obnażając grzechy masowej turystyki: korupcję, wyniszczanie dziedzictwa naturalnego, zaśmiecanie krajobrazu i dewastację lokalnej architektury. Witajcie w raju to trudna, ale pouczająca lektura dla każdego, komu w czasie pandemii marzy się beztroska wycieczka na rajską, przyhotelową plażę, która – jak pisze szwedzki dziennik Aftonbladetpowinna być dodawana do każdego przewodnika turystycznego.

szaman-morski-b-iext43246715

Szaman Morski
Karol Olgierd Borchardt
Wydawnictwo Morskie
Liczba stron: 254

„Szaman Morski” Karol Olgierd Borchardt

W momencie publikacji Szamana” kapitan Olgierd Borchardt był już znany czytelnikom z powieści Znaczy Kapitan”, najważniejszej pozycji w jego dorobku, w której opowiadał o losach kapitana żeglugi wielkiej, Mamerta Stankiewicza. W swojej kolejnym zbiorze opowiadań Borchardt portretuje sylwetę  tytułowego Szamana – kpt. Eustazego  Borkowskiego, postać barwną i anegdotyczną, który w dwudziestoleciu międzywojennym był dowódcą polskich transatlantyków. Mimo upływu lat opowieść o nim wciąż stanowi źródło radości i przyczynek do wspomnień, kiedy ocean przemierzały ogromne statki pod polską banderą.

541538-352x500

Zgroza w Dunwich i inne przerażające opowieści
H.P. Lovecraft
Wydawnictwo Vesper
Tłumaczenie Maciej Płaza
Liczba stron: 792

„Zgroza w Dunwich i inne przerażające opowieści” H.P. Lovecraft

Howard Phillips Lovecraft należy do tej grupy pisarzy, których popularność zaskoczyła dopiero po śmierci. Zmarły w wieku 47 lat, ten niedoceniony za życia autor powieści grozy dziś uważany jest za arcymistrza gatunku, na którym nadal wzorują się scenarzyści filmów i twórcy gier wideo. Gdyby chcieć opisać Lovecrafta kilkoma określeniami, należałoby użyć takich słów jak erudyta, koneser”, dżentelmen, ale też kociarz” (bowiem to koty były jego ulubionymi zwierzętami) – a to wciąż byłoby za mało, aby oddać wyrafinowanie i złożoność charakteru tego tajemniczego i nieoczywistego twórcy. Autor Zewu Cthulhu nie publikował wiele, a jeśli to robił, to wyłącznie dla własnej przyjemności; jego prozę charakteryzuje obsesyjny, wizjonerski i zdecydowanie indywidualny charakter. W zbiorze opowiadań Zgroza w Dunwich Lovecraft zabiera czytelnika w podróż nie tylko do Atlantydy, ale także innych wyśnionych krain, które stają się tłem (ale też pełnoprawnym bohaterem) snutych przez niego historii. Warto, jeśli chcemy poznać mityczne, morskie landy, których granice wyznacza tylko wyobraźnia twórcy: czarne morza nieskończoności, zatopione miasta, zamieszkiwane przez płetwiaste, dziwaczne i inspirujące istoty.

Chwin

Hanemann
Stefan Chwin
Wydawnictwo Polityka
Liczba stron: 182

„Hanemann” Stefan Chwin

Gdyby stworzyć listę najważniejszych polskich powieści lat 90., melancholijny, nagrodzony Paszportem Polityki Hanemann na pewno by się na takiej liście znalazł. Autor Doliny Radości snuje uniwersalną historię o miłości i nadziei na granicy literatury i eseistyki, w której centrum umieszcza niemieckiego lekarza, mieszkającego w powojennym Gdańsku, a w tle – gwałtowne wydarzenia z najnowszej historii Polski i Niemiec.  Chwin to po Gunterze Grassie kolejny pisarz, który przygląda się Gdańskowi z perspektywy jego skomplikowanej, rozbitej przez burzliwe losy sąsiadujących ze sobą państw historii, i stara się je pogodzić. Choć to, co przytrafia się tytułowemu bohaterowi, stanowi wypadkową literackich odwołań, prawdziwych wydarzeń i fikcji (w powieści autor nawiązuje między innymi do scen słynnych samobójstw, m.in. Stanisława Ignacego Witkiewicza), to podkreślona zostaje też siła i ciężar  jego indywidualnego istnienia. Hanemann ma w sobie dużo poezji, a jego fragmenty niejednokrotnie przypominają esej – Chwin zastanawia się nad trwałością i pamięcią przedmiotów, które noszą w sobie wspomnienie przeszłych wydarzeń w ich oryginalnej, a nie zrekonstruowanej przez indywidualne bądź narodowe narracje formie.

Zostaw komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.

Serwis wykorzystuje pliki cookies. Korzystając ze strony wyrażasz zgodę na wykorzystywanie plików cookies.